De golfbaan Kromme Rijn ligt in een prachtig park. Bomen, grote waterpartijen, eekhoorns, ijsvogels, groene spechten, eenden, bijen. Het gras ligt er mooi bij. Het clubhuis oogt modern en behaaglijk. Het grote terras straalt in de zon. Een golfbaan zoals er meer zijn in Nederland. Toch is er iets bijzonders aan deze plek. Sinds dit voorjaar is het volledige complex van het gas af. Directeur Thomas Kahnt: “We lopen voorop als het gaat om duurzaamheid en daar ben ik trots op. Ik voel dat als een maatschappelijke verantwoordelijkheid. We willen toch allemaal langer genieten van deze mooie aarde?”
De 650 leden van de golfclub hebben er misschien niet al te veel van gemerkt. Begin maart zijn de gasketels ontmanteld en is er een duoblok warmtepomp geïnstalleerd op het park. Vanaf dat moment maakt de golfbaan geen gebruik meer van gas als brandstof voor de keuken, de verwarming of andere toepassingen. Het is hiermee de tweede golfbaan in Nederland die geen gas meer nodig heeft. “Als golfbaan zijn we al langer bezig om te verduurzamen”, vertelt directeur Thomas Kahnt. “Zes jaar geleden ontwikkelden we een visie waarbij drie thema’s centraal stonden: sfeer, uitdaging en duurzaamheid. Het eerste aspect gaat over de gastvrijheid, de horeca, de leden onderling. Het tweede heeft betrekking op de baan zelf, de moeilijkheid van de 9-holes parkbaan. En het laatste thema heeft betrekking op de exploitatie. We vinden dat we als golfbaan ook een verantwoordelijkheid hebben. Niet alleen om financieel gezond te zijn, maar ook om onze omgeving zo min mogelijk te belasten. Onze CO2-uitstoot dus zo laag mogelijk te houden. Dat betekende concreet veel onderzoek doen, berekeningen uitvoeren, nadenken over de manieren waarop we dat zouden kunnen bewerkstelligen. Als een van de eerste dingen hebben we zonnepanelen geplaatst. Er liggen in totaal 75 panelen op het dak. We waren al vroeg bezig met deze aanpassingen. Hadden ook als een van de eersten in Nederland een GEO-certificaat. Dit is een internationaal keurmerk dat golfbanen stimuleert om bewust om te gaan met natuur en milieu en maatschappelijk verantwoord te ondernemen.”
‘We voelen ons maatschappelijk
verantwoordelijk’
In de winter weinig nodig
De golfbaan gebruikte gas in de keuken, om het gebouw te verwarmen en om warm water te genereren. Dat is nu niet meer nodig. De warmtepomp zorgt voor een aangename temperatuur, warm water en de kok is elektrisch gaan koken. “Een warmte-terugwin-installatie zorgde al voor een vermindering van het gasverbruik van dertig procent. Dus dat scheelde al. Zo bewogen we ons langzaam richting de warmtepomp. Het voordeel bij een golfbaan is dat de belasting in de winter niet al te groot is. Het aantal operationele uren is minder. Als het donker is of bijvoorbeeld sneeuwt of ijzelt, wordt er niet gegolfd. We hebben de afgelopen jaren ongeveer 150.000 euro geïnvesteerd in deze duurzame oplossingen. Dat is best een bedrag, maar dat zien we ook als noodzakelijk om verantwoord te ondernemen. Op alle vlakken. We verwachten dit bedrag over zes jaar terugverdiend te hebben, gebaseerd op de huidige energieprijzen. Maar nogmaals, we hebben dit niet alleen gedaan om financiële redenen. We vinden ook dat je als onderneming of organisatie je bijdrage moet leveren aan de toekomst. Het draagt ook bij aan het algemene imago van de baan. En dit gedachtegoed wordt zeker ook ondersteund door de leden. We hebben hier bijvoorbeeld ook mensen in dienst en huren bedrijven in die werken met mensen die een afstand hebben tot de arbeidsmarkt. Dat is ook verantwoord ondernemen.”
Geen pesticiden meer
In de toekomst blijft duurzaamheid zeker op de agenda staan bij Golfbaan Kromme Rijn. “Uitbreiding van de hoeveelheid maairobots bijvoorbeeld. Bladblazers op elektriciteit. Helemaal fossielvrij zou natuurlijk een mooi eindpunt zijn, maar dat ligt wat verder in de toekomst. Zelfvoorzienend worden is een interessante gedachte, maar ook niet haalbaar. Pesticidevrij is daarnaast ook een aandachtspunt. De golf federatie sloot hierover een convenant af, waarbij zij de hele sector aanmoedigt om in 2032 helemaal geen chemische bestrijdingsmiddelen meer te gebruiken. Daar zijn we ook hard mee bezig in overleg met het onderhoudsbedrijf. De ecologische ontwikkeling van de baan staat hierbij ook centraal. Neem bijvoorbeeld de grote waterpartij; de vijver. Daar leven graskarpers. Die zorgen ervoor dat er geen rietvorming komt. Maar de aanwezigheid van deze dieren zorgt er ook voor dat er weinig andere organismen tot bloei komen. We zijn nu aan het kijken hoe we dat beter in evenwicht kunnen krijgen. Ook zoeken we een plek voor zwaluwen en ijsvogels. Daarnaast is er een imker actief op het terrein, zodat we ook honing produceren. De horeca helemaal op biologische basis aanbieden, zou ook nog een duurzame keuze voor de toekomst kunnen zijn. De overstap naar biologisch afbreekbare zeep en schoonmaak-
middelen hebben we al gemaakt, maar er is nog genoeg waar we over na kunnen denken. Never a dull moment dus…”
Golfbaan Kromme Rijn
Sportlaan 6, Bunnik
krommerijn.nl
@golfkrommerijn
Tekst: Anneke Gilsing
Fotografie: Marike van Pagée
